Mugikorra: zure bizitza digitalaren giltza

Gure dirua babestean pentsatzen dugunean, gure pasahitzei edo gure online bankaren segurtasunari erreparatzen diegu. Hala ere, bada ziberdelitugileen helburu nagusietako bat bihurtu den gailu bat: gure telefono mugikorra. 

Gaur egun, mugikorra erabiltzen dugu saldoak kontsultatzeko, transferentziak egiteko, egiaztapen-kodeak jasotzeko, ordainketak egiteko eta gure bizitza digitalaren zati handi bat kudeatzeko. Horregatik, delitugile batek gure telefonora sartzea lortzen badu, iruzurrak egiteko informazio baliotsua lortzen saia daiteke. 

Ba al zenekien zure mugikorra ziberdelitugileen sarrerako ate gogokoena bihurtu dela? 

Mugikorraren bidezko erasoak gero eta ohikoagoak eta sofistikatuagoak dira. Ohikoenetako bat SMS edo WhatsApp batekin hasten da. Delitugileak konfiantzazko erakunde baten itxura hartzen du eta orrialde faltsu batera bidaltzen duen esteka bat bidaltzen du. Lehen begiratuan legitimoa dirudi, baina bere benetako helburua kredentzialak edo datu pertsonalak lapurtzea da. 

Beste kasu batzuetan, ziberdelitugileek eragiketak baieztatzeko edo zerbitzu jakin batzuetara sartzeko erabiltzen ditugun egiaztapen-kodeak lortu nahi dituzte. Informazio horrekin, biktimaren nortasuna ordezten eta baimendu gabeko ekintzak egiten saia daitezke. 

Kezkagarriena da eraso horietako askok ez dituztela akats teknologikoak aprobetxatzen, erabiltzaileen deskuiduak edo konfiantzazko uneak baizik. Ziberdelitugileek dugun mugikorrekiko mendekotasuna ezagutzen dute, eta edozein aukera baliatzen dute haiei erasotzeko. Eraso ohikoenak hauen bidez gertatzen dira: 

• SMS edo WhatsApp mezuak iruzurrezko estekekin. 

• Iturri ez-ofizialetatik deskargatutako aplikazioak. 

• Wi-Fi sare publiko ez seguruak. 

• Orri faltsuetara birbideratzen duten QR kode manipulatuak. 

• Eguneratu gabeko aplikazioak, kalteberatasun ezagunak dituztenak. 

Adi ziberaholku hauei edozein zibererasotik babesteko:

• Mantendu zure gailua eguneratuta: ezagutzen diren segurtasun-akatsak zuzentzen laguntzen dute.

• Deskargatu aplikazioak iturri fidagarrietatik: denda ofizialak baino ez erabili, eta egiaztatu beti nor den garatzailea instalatu aurretik.

• Ez fidatu ustekabeko mezuez: saihestu iruzurrezko orrietan aurkitutako edozein aplikazio.

• Kontrolatu zure aplikazioen baimenak: berrikusi aldian behin zer informazio atzitu ahal duten eta behar ez diren baimenak ezabatu.

• Babestu zure mugikorrerako sarbidea: erabili metodo seguruak, hala nola PIN sendo bat, hatz-marka edo aurpegi-ezagutza, eta faktore anitzeko autentifikazioa aktibatu.

• Wi-Fi sare‑publikoak saihestu: informazioa lapurtzeko arriskua murriztu.

Gogoratu: zure mugikorra jada ez da telefono bat bakarrik. Zure bizitza digitalera sartzeko giltza da. Babestu ezazu zure etxeko giltzak babestuko zenituzkeen bezala.